Opinie: “U wilt goedkope zonnestroom. De EU en EZ willen dat niet”

Opinie: “U wilt goedkope zonnestroom. De EU en EZ willen dat niet”

Door Peter Desmet – De Nederlandse zonnestroom branche is in feeststemming. Na jaren achterop te hebben gelopen op andere Europese landen is de markt volledig losgebarsten. De twee belangrijkste drijvers zijn de huidige lage prijzen van zonnepanelen en de salderingsregel. Hierdoor kunnen kleingebruikers zonnestroom goedkoper maken dan stroom kopen en de stroom die ze overdag goedkoop opwekken ’s avonds “financieel” gebruiken. Echter, beide marktdrijvers staan op de tocht.

De Europese Unie overweegt namelijk een importheffing op Chinese zonnepanelen en Economische Zaken (EZ) begint te tornen aan het salderen. Beiden zijn een directe bedreiging voor de sector, voor de 100.000 Nederlandse zonnestroom producenten en voor de ontwikkeling van duurzame energie.

Importheffing

Ten eerste de dreiging van de importheffing op zonnepanelen. In het kort komt het er op neer dat een groep van Europese producenten onder de naam EU Prosun een klacht heeft ingediend bij de Europese Commissie. Ze beschuldigen Chinese fabrikanten ervan in Europa onder de kostprijs te verkopen en de Chinese staat ervan dat deze hun fabrikanten zou subsidiëren. In de komende weken beoordeelt de Europese Commissie of dit inderdaad het geval is. De juridische gang van zaken hieromtrent is complex, maar duidelijk is dat door de regelgeving China eigenlijk bij voorbaat schuldig wordt bevonden. Europa kan daardoor besluiten een importheffing op te leggen op alle Chinese zonnepanelen die Europa binnen komen. Deze importheffing kan oplopen tot 85%.

Wat betekent dit voor de Nederlandse consument?

Heel simpel: een Chinees zonnepaneel verdubbelt dan zowat in prijs en de helft van het geld die de consument dan voor dat paneel moet betalen gaat als belasting naar Europa. Finito goedkope zonnepanelen waar de Nederlandse markt en met name de collectieve initiatieven zo dol op zijn. De kans is heel reëel dat dit vanaf 6 juni aanstaande het geval zal zijn.

Is dat het einde van de sector of is dat winst voor de Europese zonnepaneel fabrikanten? Waarschijnlijk geen van beide. De sector zal zeker een flinke deuk oplopen, maar de Chinese panelen zullen zo goed als mogelijk vervangen worden door Zuid-Koreaanse, Taiwanese en Indische fabricaten. Die kosten meer dan de huidige Chinese panelen, maar nog altijd minder dan de Europese. Dus het voornaamste resultaat: de markt krimpt én de consument betaalt meer. Met dank aan Brussel.

Saldering

Ten tweede het Ministerie van Economische Zaken en de salderingsregel. Door salderen kunnen met name particulieren hun stroom aan het net terugleveren tegen dezelfde totaalprijs waarvoor ze stroom van het net kopen. Eén tegen één wegstrepen dus, oftewel “salderen”. De salderingsregel is noodzakelijk omdat zonnestroom overdag wordt opgewekt en veel stroom pas ’s avonds wordt gebruikt. Het is dit mechanisme dat mensen toestaat al hun goedkope zonnestroom te gebruiken en dus veel geld te besparen. Zo’n 100.000 gezinnen maken hier inmiddels gebruik van.

Maar de besparing van de burger, is de inkomstenderving van de overheid. Door salderen loopt de overheid aardig wat Energiebelasting inkomsten mis. En niet één jaar, nee die rotpanelen gaan wel 30 jaar mee! De Energiebelasting is ooit ingevoerd met als doelstelling energiebesparende maatregelen te stimuleren, de inkomsten zouden dus per definitie moeten dalen. Maar wat de overheid neemt, geeft de overheid niet graag weer af. Want alle duurzame praatjes ten spijt, het mag natuurlijk geen geld gaan kosten.

Achter de schermen bij EZ én Financiën wordt er daarom aan alle kanten gelobbyd en getrokken aan dat salderen. Collega Peter Meijers van IBC wist in zijn bijdrage vorige week te melden dat hij informatie had dat EZ momenteel aan een noodwet werkt om salderen minder aantrekkelijk te maken. Duidelijk is dat EZ er zo weinig mogelijk ruchtbaarheid aan wil geven (zie ook de bijdrage van Igor Kluin op deze site).

Wat betekent dit voor de Nederlandse consument?

De gevolgen voor de Nederlandse consument zijn nog onbekend, maar als een noodwet in het geniep moet worden gemaakt is dat meestal niet omdat deze goed nieuws bevat. Financiën en EZ hebben een slechte reputatie op dit vlak. Nederlands achterstand op duurzame energie is immers op deze ministeries gemaakt.

Oproep aan de feestgangers

Beide zaken, tornen aan het salderen en een eventuele importheffing, zullen schadelijk zijn voor de zonnestroomversnelling die ons land op dit moment ondergaat. Zeker als ze samen vallen, zoals hier het geval lijkt te zijn. Deze twee ontwikkelingen bedreigen de snelle uitrol van decentrale duurzame energie, ze bedreigen de banenmotor die de zonnestroom sector momenteel is en ze bedreigen de investeringen van huidige en toekomstige zonnepanelen bezitters.

Ondanks dus dat de hele sector in feeststemming is en ik het vreselijk vind met slecht nieuws te moeten komen, luid ik toch de noodklok. Nu kan er nog wat gedaan worden. Tegen de antidumpingheffing strijdt AFASE, Association for Affordable Solar Energy. Voor het salderen hebben we de nationale publieke opinie waar politici zich soms nog wel eens iets van aantrekken. Dus ik nodig met name de invloedrijke feestgangers zoals Uneto-VNI, Urgenda, Vereniging Eigen Huis, Natuur en Milieu én Holland Solar uit om in actie te komen. Anders haal ik vast aspirines tegen de kater.

Reacties gevraagd

Ben je het eens met Peter Desmet? Waarom wel/niet? Laat hieronder uw reactie achter.

Peter Desmet is CEO bij Solar Clarity.

Lees hier een eerder opiniestuk van Desmet: Kiwa’s gedroomde marketing moment.

Volg SolarClarity op Twitter

Deze bijdrage is onderdeel van een content partnership tussen SolarClarity en EnergieBusiness.