‘Nederland onderschat kansen voor zonne-energie’

‘Nederland onderschat kansen voor zonne-energie’
PARTNERBIJDRAGE

Met zonne-energie kan ons land aanzienlijk meer doen aan het verduurzamen van zijn energievoorziening dan de afspraken uit het Energieakkoord suggereren, stelt Wim Sinke. “Het Energieakkoord legt de focus op de rol van zonne-energie in gebouwen. Dat is op zich goed, maar er is meer. Verder worden er geen heldere doelen in termen van megawatts genoemd, zoals bij windenergie. Daar zouden overheid, bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties zich sterk voor moeten maken. Vele kleine installaties maken immers één virtuele grote installatie”, reageert Sinke op de onlangs uitgebrachte voortgangsrapportage over de uitvoering van het Energieakkoord. Sinke geldt als een autoriteit op het vlak van zonne-energie. Hij werkt al jaren bij de unit Zonne-energie van het Energieonderzoek Centrum Nederland (ECN) in Petten en is directeur van het Topconsortium Kennis en Innovatie (TKI) Solar Energy. Daarnaast is Sinke hoogleraar zonne-energie (photovoltaic energy conversion PV) aan de Universiteit van Amsterdam.

Solar Event
Zonne-energie heeft volgens Sinke veel potentie in de gebouwde omgeving, in de infrastructuur in ons land en op geselecteerde andere locaties. “Onder de voorwaarde dat we zorgvuldig omgaan met onze leef- en werkomgeving en ons landschap, is er veel mogelijk, in soorten systemen en in volume.” Ook de opwekkosten van zonnestroom hoeven geen reden voor terughoudendheid te zijn, aldus Sinke. “De opwekkosten zijn enorm gedaald en zullen nog aanzienlijk verder omlaag gaan. Zonne-energie wordt een concurrerende optie voor grootschalige inzet. Reden om nu ook hard te werken aan de inpassing.” Sinke is spreker tijdens het programma dat het onderzoeksconsortium Solliance op het gebied van dunne-filmzonnecellen aanbiedt tijdens het Solar Event. Dit business-to-business evenement voor de zonne-energiesector vindt plaats tijdens de vakbeurs Energie 2014, van 7 tot en met 9 oktober 2014 in de Brabanthallen in ’s-Hertogenbosch.

Energieakkoord
Onlangs bracht oud-minister Ed Nijpels van Milieu, huidig voorzitter van IngenieursNL, het voortgangsrapport over de uitvoering van het Energieakkoord voor duurzame groei uit. Nijpels is voorzitter van de zogeheten Borgingscommissie, die erop toeziet of de afspraken tussen de 47 partijen – van overheid en bedrijfsleven tot milieu- en natuurorganisaties – werkelijkheid worden. Na driekwart jaar is de uitvoering van het akkoord op stoom, concludeert de VVD-politicus. Nijpels roemt het hoge ambitieniveau en wijst op de onbetwist goede voortgang. De belangrijkste groei, constateert hij, komt van biomassa (aandeel hernieuwbare energie in 2023: 7,5 procent, nu 3,4 procent) en windenergie (met een aandeel in 2023 van 5,8 procent, nu 1,1 procent). Het aandeel zonne-energie blijft beperkt tot minder dan 1 procent in 2023, voorziet Nijpels, en speelt geen rol van betekenis in de beoogde groei naar 16 procent duurzame energie in 2023.

Kwantitatieve kansen
Het zijn opmerkingen die Sinke in zijn overtuiging sterken dat de potentie van zonne-energie in ons land wordt onderschat. “Om te beginnen is het duidelijk dat Nederland zal moeten vechten voor elke procent om zijn doelen te halen. Daar komt bij dat 16 procent nog maar een vingeroefening is voor het echte werk daarna.” Sinke is ervan overtuigd dat een duurzame energiehuishouding niet zonder een aanzienlijke bijdrage van zonne-energie mogelijk is. “Als we zonne-energie met net zoveel ambitie zouden inzetten als de andere duurzame opties, zouden we het doel van 16 procent en alle andere doelen daarna aanzienlijk makkelijker kunnen halen. Ik zie het als een opdracht voor de zonne-energiesector om meer aan de weg te timmeren en de kansen in kwantitatieve zin nog beter onder de aandacht te brengen. Zonne-energie is tot nu toe nog niet erg zichtbaar in het Energieakkoord. Ik denk dat we zonne-energie qua presentatie meer op één lijn moeten stellen met windenergie en biomassa, ook al zijn de toepassingsvormen heel verschillend. Misschien kunnen we dan samen voor een aangename verrassing gaan zorgen.”

Volume door verleiding
De uitdaging is om zeer grootschalige toepassing van zonne-energie te realiseren met behoud van maatschappelijk draagvlak, stelt Sinke. “Ruimte is in Nederland een schaars goed, dus zorgvuldig opereren is essentieel voor blijvend succes. Aantrekkelijke integratie van systemen, in gebouwen en andere objecten en eventueel op sommige plaatsen in het landschap, is noodzakelijk. Dan is er echter heel veel mogelijk.” Het NIMBY-gevaar (Not In My Back Yard, de maatschappelijke weerstand waar windenergie tegen strijdt) kunnen we zo voorkomen, aldus Sinke. “Binnen de TKI werken we er al jaren aan dat zonne-energie esthetisch verantwoord kan worden toegepast tegen kosten die niet veel hoger dan traditionele toepassingen zijn. Waar ik voor pleit, is dat we zonne-energie op het netvlies krijgen en er structureel werk van gaan maken. Zonne-energie moet serieuze aandacht krijgen van beleidsmakers en politiek.”

Kostendaling
Zonne-energie heeft nog steeds het imago een elegante doch relatief dure optie te zijn, constateert Sinke. “Dat beeld is niet terecht als we naar de feitelijke ontwikkelingen kijken. We gaan op relatief korte termijn naar opwekkosten onder de 10 cent per kilowattuur toe. Op de wat langere termijn zullen de opwekkosten naar verwachting dalen tot 3 à 5 eurocent per kilowattuur. In Nederland, welteverstaan. Zonnestroom is dan gewoon goedkoop te noemen. Kostendaling is een belangrijke voorwaarde voor grootschalige toepassing van zonne-energie. Die horde gaan we zeker nemen.”

Het Solar Event vindt plaats tijdens de vakbeurs Energie, evenals PassiefBouwen. De vakbeurs Energie is dagelijks van 10.00 tot 17.00 uur te bezoeken in de Brabanthallen in ‘s-Hertogenbosch.

Beeld: netzeromax.com