De pijn in de energietransitie

De pijn in de energietransitie
EXPERTBIJDRAGE

Langzaam en niet te stoppen pijn of intensief & korte pijn? Voor die keuze lijken we te staan als burger, als verantwoordelijken binnen de bedrijven en maatschappelijke organisaties en als land als geheel met de energietransitie.

Op het #NRClive was er debat over de nieuwe businessmodellen in de energietransitie. Daar ging het vooral over de vraag: Hoe dan?

Vergezichten

We hebben de stip op de horizon gezet vanuit politiek oogpunt voor de klimaatdoelstellingen, oftewel met veel consensus en dus ergens in het midden van het midden uitgekomen. De tijdslijnen voor de plannen zijn 2025, 2030 of 2050. In 2050 moeten wij klimaatneutraal zijn. De optimisten zeggen dat met de huidige technologische versnellingen we er makkelijk komen. De pessimisten wijzen erop dat elke uitstoot nu de komende jaren in de atmosfeer blijft hangen en we al dichtbij een onbekend terrein aankomen. Het voordeel van die plannen? Het is nog ver weg. De ‘devil is in the details’. En die pijn kan nog mooi worden ontweken met dit soort politieke vergezichten. Want hoe gaan we dat nou echt doen?

Gebruik

Jan Jonker, hoogleraar Duurzaam ondernemen, had kort de tijd maar met volle energie vertelde hij over de overgangsfase. De ‘kantelperiode’. Waarin we van lineair naar circulair gaan.

Daarbij is het als organisatie waarden als uitgangspunt nemen. Waar sta je voor als organisatie? Daarna komt pas het financiële plaatje hoe daar een businessmodel omheen is te bouwen. En dus ook een kleine steek van Jan Jonker naar de ’titel’ van de avond ’nieuwe businessmodellen’ waarbij het financiële nog leidend is.

We gaan dan ook naar een systeem waar we GEbruiken in plaats van VERbruiken

Huidige praktijk

We moeten veranderen en dat betekent dus ook direct nieuwe spelers die het op een andere manier doen. Nieuwe spelers komen aan het woord via de ondernemers VandeBron, Qurrent en Taxielectric. Kloppen je waarden wel als je verdient aan elektriciteit-verbruik? Qurrent is daarom de mening toegedaan dat je – wil je echt helpen jouw klant duurzamer te maken – het businessmodel moet kloppen en je daar dus geen verdienmodel op moet hebben. VandeBron wil juist het decentrale benadrukken en maakt van iedere dak-eigenaar een potentiële energieleverancier. Direct van het zonnedak of windmolen naar de eindklant. Zo zorgen zij dat de vraag naar lokale energiebronnen stijgt. En via ZonnepanelenDelen zorgen we dat ook het aanbod van lokale duurzame energiebronnen stijgt.

Pijn

Hoe kunnen nieuwe spelers in de energiemarkt het beste ‘business’ gaan bedrijven?  Met de oude bedrijven als klant, als financier of in de innovatie hub van het oude bedrijf zelf? De vraag werd verschillend beantwoord. Grote bedrijven zijn sowieso continue aan het veranderen want anders bestaan zij niet zo lang. Alleen voor de benodigde snelle adoptie gaat het zeer waarschijnlijk niet snel genoeg.

Hoeveel pijn laat het bedrijf toe als het huidige businessmodel wordt aangevallen met de nieuwe technologie of oplossing. En die vraag werd dan ook gesteld:

Hoeveel pijn mag de energietransitie doen? Alleen dat is in mijn ogen de verkeerde vraag stellen, alsof het een interne zaak is die we onder controle hebben. De energietransitie doet pijn bij velen en gaat nog veel meer pijn doen als we op dezelfde voet doorgaan.

Veel pijn, veel te winnen

Ruud Zandvliet van TaxiElectric sloot af waar de avond mee moet beginnen. De pijn is het grootst als we zo door blijven gaan. Het moet simpelweg radicaal anders. Eenmalig en kort de pijn doorbijten. En over hoeveel pijn hebben we het nu echt in een onze zeer welvarende samenleving vraag ik mij dan ook nog af.

We moeten echt de bakens verzetten en kijken naar de nieuwe mogelijkheden die er ook ontstaan door de sustainable development goals. Dat gaat op termijn een biljoenen markt worden. En dus al doet het op de korte termijn pijn, er ontstaan ook letterlijk en figuurlijk ‘blue oceans’ voor de organisaties die in de nieuwe kansen duiken. Let’s go!

Edwin Res is Marketing Manager bij ZonnepanelenDelen, een crowdfundingplatform voor collectieve zonne-energieprojecten.